Poniżej przedstawiamy odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania dotyczące ubezwłasnowolnienia.

Co to jest ubezwłasnowolnienie?

Ubezwłasnowolnienie to pozbawienie osoby fizycznej zdolności do czynności prawnych (całkowicie lub częściowo). Celem tej instytucji jest ochrona osób, które z uwagi na swój stan zdrowia nie są w stanie samodzielnie zarządzać swoimi sprawami. Ubezwłasnowolnienie ma chronić osobę ubezwłasnowolnioną, jak również stanowi narzędzie umożliwiające opiekunowi podejmowanie decyzji zgodnych z jej dobrem – dotyczących leczenia, zapewnienia opieki, zarządu majątkiem.

Większość decyzji podjętych przez osobę, która została ubezwłasnowolniona, jest nieważna, dzięki czemu osoby te są chronione przed wykorzystaniem osób trzecich, jak również własnymi destrukcyjnymi działaniami. Opiekun ma prawo podejmować decyzję dotyczące leczenia ubezwłasnowolnionego. Często osoba np. upośledzona umysłowo, która nie została ubezwłasnowolniona, musi wyrazić zgodę na określony zabieg medyczny. Lekarz odmawia jednak przyjęcia wskazanej zgody, ponieważ zdaje sobie sprawę, że osoba ta nie wie co podpisuje. Takiej zgody nie mogą już też podpisać rodzice, z uwagi na osiągnięcie przez te osobę pełnoletności. Bardzo często dopiero wtedy faktyczni opiekunowie decydują się na ubezwłasnowolnienie, co znacznie opóźnia podjęcie leczenia. Gdyby wcześniej doszło do ubezwłasnowolnienia, co do zasady taką zgodę mógłby podpisać opiekun, a leczenie mogłoby zostać wdrożone niezwłocznie.

Czym różni się ubezwłasnowolnienie częściowe od ubezwłasnowolnienia całkowitego?

Mówiąc najprościej, osoba ubezwłasnowolniona całkowicie funkcjonuje w sferze prawnej jak dziecko poniżej 13. roku życia, tj. nie posiada zdolności do czynności prawnych. Natomiast osoba ubezwłasnowolniona częściowo funkcjonuje w sferze prawnej jak osoba małoletnia, która ukończyła 13 lat, a nie ukończyła 18 lat, tj. posiada ograniczoną zdolność do czynności prawnych.

Jakie są podstawy ubezwłasnowolnienia?

Ubezwłasnowolnienie może zostać orzeczone, jeżeli na skutek choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego lub innego rodzaju zaburzeń psychicznych, w szczególności pijaństwa lub narkomanii, osoba nie jest w stanie kierować swoim postępowaniem (ubezwłasnowolnienie całkowite) lub potrzebna jest jej pomoc do prowadzenia swoich spraw (ubezwłasnowolnienie częściowe).

Kto może złożyć wniosek o ubezwłasnowolnienie?

Wniosek o ubezwłasnowolnienie może zgłosić małżonek osoby, której dotyczy wniosek o ubezwłasnowolnienie, krewni tej osoby w linii prostej oraz rodzeństwo, jak również przedstawiciel ustawowy wskazanej osoby.

Czy wniosek o ubezwłasnowolnienie musi spełniać określone wymogi?

Wniosek o ubezwłasnowolnienie musi spełniać wymogi formalne określone w przepisach, jak również musi zostać odpowiednio uzasadniony i podparty właściwą dokumentacją medyczną. Należy pamiętać, że sąd ma prawo odrzucić wniosek, jeżeli nie uprawdopodabnia on przesłanek do orzeczenia ubezwłasnowolnienia, a zatem nie przejść w ogóle do merytorycznego rozpoznania sprawy.

Adwokaci z naszej Kancelarii Adwokackiej w Łęcznej i Lublinie prowadzą sprawy o ubezwłasnowolnienie na terenie Łęcznej, Lublina i całej Polski. Przed sporządzeniem wniosku warto skonsultować sprawę z adwokatem w Łęcznej, celem oceny podstaw do ubezwłasnowolnienia, jak również ustalenia dokumentacji niezbędnej do złożenia wniosku.

Ile kosztuje sprawa o ubezwłasnowolnienie?

Opłata sądowa od wniosku o ubezwłasnowolnienie wynosi 100 zł. W toku sprawy o ubezwłasnowolnienie obligatoryjny jest dowód z opinii biegłego sądowego (psychiatry, neurologa, psychologa), celem ustalenia czy zachodzą podstawy do ubezwłasnowolnienia. Kosztem tej opinii obciążany jest co do zasady wnioskodawca. Wynagrodzenie biegłych jest ustalane indywidualnie, w zależności od nakładu pracy i stopnia skomplikowania opinii. Istnieje możliwość złożenia wniosku o zwolnienie od ponoszenia tych kosztów. Adwokaci z naszej Kancelarii Adwokackiej w Łęcznej i Lublinie pomagają w przygotowaniu wskazanych wniosków.

Koszt prowadzenia przez adwokata sprawy o ubezwłasnowolnienie jest ustalany indywidualnie, w zależności od stopnia skomplikowania konkretnej sprawy.

Gdzie składa się wniosek o ubezwłasnowolnienie w Łęcznej / w Lublinie?

Sprawy o ubezwłasnowolnienie rozpoznaje sąd okręgowy. Właściwym do rozpoznania wniosku jest sąd, w którego okręgu przebywa osoba, której wniosek dotyczy. Dla Łęcznej, okolic Łęcznej oraz Lublina właściwy jest Sąd Okręgowy w Lublinie.

Jeżeli nie masz pewności, do którego sądu należy skierować wniosek o ubezwłasnowolnienie, adwokat w Łęcznej może pomóc w ustaleniu właściwości sądu oraz przygotowaniu odpowiedniego pisma.

Ile trwa sprawa o ubezwłasnowolnienie w Łęcznej / w Lublinie?

Sądy starają się traktować te sprawy priorytetowo, jednak czas oczekiwania na pierwszą rozprawę wynosi zazwyczaj od 3 do 6 miesięcy. Z praktyki naszej Kancelarii wynika, że w przypadku prawidłowo złożonego wniosku i braku wątpliwości co do stanu zdrowia osoby, której wniosek dotyczy, sprawy te często udaje się zakończyć na pierwszym terminie.

Wszystko jednak zależy od aktualnego obciążenia sądu, dostępności biegłych i ich gotowości do szybkiego wydania opinii, jak również od stanu zdrowia osoby, której dotyczy postępowanie.

Znaczenie ma również stanowisko osób biorących udział w procesie, w tym prokuratora, którego udział jest obowiązkowy.

Czy muszę mieć adwokata do sprawy o ubezwłasnowolnienie?

Udział adwokata w sprawie o ubezwłasnowolnienie nie jest obowiązkowy. Nasza Kancelaria Adwokacka w Łęcznej i Lublinie prowadzi sprawy o ubezwłasnowolnienie, jak również pomaga w sporządzaniu wniosków o ubezwłasnowolnienie i udziela porad prawnych w tym zakresie.

Jeżeli potrzebujesz pomocy w sprawie o ubezwłasnowolnienie, adwokat Łęczna Lublin może pomóc w ocenie sytuacji, przygotowaniu wniosku oraz reprezentowaniu Cię przed sądem.